Ngày ấy có một con châu chấu mải mê kiếm ăn lạc mất đường về. Tối đến, trời rét lại mưa rơi rả rích, làm cho châu chấu ta run rẩy. Nó muốn tìm một chỗ ngủ, nhưng bóng đen dày đặc chẳng biết đường nào mà lần. -“Ta có bò liều may gặp chỗ nào khỏi ướt thì nằm tạm một đêm”. Nghĩ vậy, chấu ta cứ lồm cồm bò mãi trên một cành cây mới bám được. Cuối cùng, không ngờ nó lại lọt vào nhà chim ri. Đến đây, châu chấu thấy ấm áp dễ chịu. Nhưng một tiếng hỏi cất lên:

– Đêm hôm khuya khoắt, ai vào nhà tôi đó ? Khéo kẻo đạp lên mấy đứa con tôi!

Thấy chim ri mẹ đứng lên hỏi thế, chấu rên rỉ đáp không ra hơi:

– Tôi là chấu đây!…Đêm lạnh quá…Làm ơn cho ngủ nhờ một đêm, sáng dậy là đi ngay.

– Nhà rách nát chật chội, mấy mẹ con nằm không đủ. Thôi chú tìm nơi khác đi!

Nhưng chấu vẫn van nài:

– Cho ghé lưng nằm một tí phía ngoài này cũng được, kẻo tôi lạnh cóng không thể bước đi đâu được nữa.

Nghe nói, chim ri mẹ thương hại, bèn đáp:

– Thôi được, cho chú mày nằm ghé bên kia, nhưng phải co cẳng kẻo đạp vào mấy đứa con ta.

Thế là chấu xếp hai càng vào bụng, đặt lưng ngay bên cạnh mấy con bé của chim ri. Chỉ một chốc sau, chấu cũng như chim ri ai nấy đều ngon giấc.

Đang ngủ say sưa, bỗng nhiên một tiếng nai kêu “tác” bên cạnh nhà. Tiếng kêu quá to làm cho châu chấu giật mình tỉnh dậy. Chấu vươn vai rồi quên mất lời chim ri dặn, duỗi thẳng đôi cẳng dài thượt của nó. Nhà chim ri vốn đặt lơ lửng trên một cành na, nhà quá rách nát vì gió đánh tả tơi lâu ngày chưa kịp chữa. Châu chấu duỗi mạnh đôi càng làm cho cả một chỗ nằm răng rắc:

– Ôi chao! Đổ mất, đổ mất.

Chim ri mẹ kêu tướng lên. Quả nhiên cái duỗi chân của chấu đã làm hại nó. Mấy con chim con bị đạp dồn về một phía, cái nhà nghiêng hẳn, chỉ một chốc rời khỏi cành na, một con chim non còn ngủ say cũng lăn theo và rơi tõm xuống sông. Mẹ con chim bay loạn xạ đi tìm thì nó đã bị nước cuốn trôi mất.

Tức giận, vì châu chấu tự dưng vô cớ đến gây tai họa cho nhà mình, sáng hôm sau mẹ con chim ri bèn đi kiện với Bụt. Nghe nguyên cáo trình bày đầu đuôi, Bụt liền theo đến tận nơi xem xét rồi gọi châu chấu đến hỏi:

– Tại sao nhà ngươi đêm hôm đến làm hại nhà người ta?

Châu chấu cúi đầu nhận rằng quả nó có gây tang tóc cho nhà chim ri, nhưng nó cũng cho Bụt biết rằng nó vốn không có ác ý:

– Tôi không phải là kẻ vô ơn bạc nghĩa đâu. Vì con nai tự dưng ở đâu đến kêu thét vào tai làm cho tôi giật nảy mình. Chính vì thế mà tôi duỗi chân theo thói quen nên mới ra nông nỗi.

Thấy châu chấu thức tỉnh nên Bụt cũng thương hại, bèn cho gọi nai đến, kể cho nai biết đầu đuôi sự việc xảy ra, rồi bảo:

– Nhà đổ, con chết, rõ ràng là tại tiếng kêu thét của nhà ngươi. Tại sao nhà ngươi đêm hôm khuya khoắt đến đây kêu rống lên làm gì để gây nên tai vạ?

Nai vội vàng trả lời:

– Oan tôi quá! Lúc ấy tôi cũng đang lim dim đôi mắt. Tự nhiên một quả na xanh rơi xuống trúng vào mặt làm tôi toáng đảm kêu lên. Vậy là tại quả na chứ không phải tại tôi.

Nghe nai bày tỏ có lý, bụt quay sang hỏi cây na:

– Vì sao ngươi lại để cho quả xanh rơi trúng vào mặt con nai, làm cho nó hét tướng lên, gây tai vạ cho nhà ngươi. Người đã biết tội chưa?

Na đợi Bụt buộc tội xong, lập tức trả lời:

– Bẩm ngài. Tôi đâu có muốn quả xanh của tôi rơi. Vì con sâu nó làm hại tôi, nó cắn cuống quả xanh, cho nên quả mới rụng đấy ạ!

Đến lượt sâu được Bụt sai gọi đến kể cho nghe sự tình rồi kết tội:

– Nhà ngươi đã thấy rõ chưa? Nếu nhà ngươi không cắn quả na xanh thì làm gì có tai vạ xảy đến cho nhà chim ri. Vậy ngươi không tránh được tội lỗi.

Nhưng Bụt không ngờ sâu cũng không nhận tội. Sâu đáp:

– Bẩm ngài, tôi vốn sống yên ở trong đám lá khô dưới kia. Ở đó tôi có nhiều thức ăn ngon lành. Nhưng mấy hôm nay có con gà ở đâu đến sục sạo tìm giết cả họ nhà tôi rất kinh khủng. May mắn làm sao, tôi ba chân bốn cẳng bò được lên đây. Chẳng có gì nhét vài bụng nên tôi phải gặm chút vỏ quả na cho đỡ đói. Nếu có rơi trúng vào nai hay con gì khác thì điều đó không phải tại tôi mà là tại con gà kia.

Lại đến lượt gà được gọi đến đối chất. Gà vốn không phải quê tại khu vực này. Nó có một đàn con. Mẹ con thường dẫn nhau đi kiếm ăn. Nhưng thức ăn ngày một hiếm. Ngày hôm kia, mẹ gà nhờ được vịt, chỗ quen biết chở qua sông hứa sẽ xin ấp trứng để đến ơn. Vì thế mấy hôm gà được no bụng. Nhưng khi nghe Bụt bụt buộc tội vì đã gây vạ cho chim ri gà đờ người không biết tìn câu gì để chống chế vì khu vực này không phải quê quán của mình. Hỏi đến ba lần, gà không trả lời được, nên bị Bụt giam lại.

Bầy con của gà có bốn con mái một con trống. Khi nghe vịt cho biết là mẹ mình bị giam ở bên kia sông thì chúng nó hết sức hốt hoảng. Chúng khẩn khoản nhờ vịt chở sang thăm mẹ. Bốn con gà mái nhớ thương mạ quá tranh đi trước. Chúng nó chỉ biết kiếm sâu tìm mồi nuôi mẹ mà không biết kêu van với Bụt để mạ được tha, nên cuối cùng lại về không. Hôm sau đến lượt con trống con đi thăm mẹ nó kể đầu đuôi sự tình vì sao Bụt bị bắt giam, gà trống con bèn đi tìm Bụt rồi phân trần:

– Bẩm ngài, ngài bắt giam mẹ con quả thật oan ức.

Bụt chau mày, hỏi:

– Lại còn oan nỗi gì. Nếu mẹ mày cứ kiếm ăn ở bên kia sông đừng qua bên này, thì làm gì có chuyện con sâu bò lên cắn quả na xanh, làm gì có chuyện quả na xanh ấy đứt cuống rơi vào mắt con nai để con nai kêu thét lên, rồi làm gì có chuyện con châu chấu giật mình duỗi chân đạp đổ nhà chim ri và làm cho con nó chết. Chính thủ phạm là mẹ mày, mày còn kêu oan nỗi gì.

Gà trống con lễ phép thưa:

– Bẩm ngài, chính vì thế mà con phải kêu oan cho mẹ con, vì rõ ràng trong lục súc sáu loài, loài nào loài ấy khi sinh con đẻ cái đều được trời cho có sữa nuôi con riêng loài gà chúng con thì tuyệt nhiên không có lấy một giọt sữa. Vì thế gà phải chạy vạy tần tảo nuôi con. Mẹ con phải vất vả đi các nơi khác kiếm ăn là vậy. Bên kia người khôn của khó nên phải lần mò sang bên này. Tình cảnh khó khăn buộc phải thế, đâu có phải là tội tại mẹ con!

Bụt thấy gà trống con cãi cho mẹ có lý có lẽ, đành phải thả cho mẹ nó về.

Thấy gà trống bé người mà khôn ngoan, ai nấy đều khen ngợi. Từ đó mỗi lần có kiện tụng việc gì, người ta thường mang gà trống theo, hy vọng nhờ sự có mặt của nó mới thắng kiện. Còn gà thì phải ấp trứng vịt để trả ơn, dòng dõi của nó sau này vẫn thế[1].

Câu chuyện này xảy ra vào thời mà những khu vườn còn ngập tràn cỏ dại, các loài hoa rất hiếm và chưa có hương thơm, còn hoa hồng chỉ có một màu đỏ thắm.

Ở một làng quê nọ, nơi một dòng sông nối liền với biển, có hai đứa trẻ chơi rất thân với nhau, cô bé có mái tóc dài đen mượt, còn tóc cậu bé màu vàng tơ. Buổi sáng tinh mơ, khi mặt trời còn chưa tròn, hai đứa trẻ đã cùng nhau vui đùa trong sóng biển hay mải mê tìm kiếm những viên đá màu xanh. Buổi chiều muộn, lúc mặt trăng đã hiện dần vành vàng nhạt màu, cả hai vẫn còn ở trong rừng hái cho nhau những chùm quả dại ngọt lịm. Tháng ngày như thế trôi qua, nhưng chưa bao giờ cậu bé được nghe giọng nói của cô bé, vì cô bị câm từ thuở nhỏ. Và thay vì kể chuyện cho cô, cậu hát cho cô nghe những bài ca cuả những dân du mục thường cưỡi ngựa qua làng, những bài ca của những người đánh cá khi cả đoàn thuyền kéo về những con cá lớn, những bài ca về câu chuyện dòng sông… Hai đứa trẻ dần lớn lên, và rồi cậu bé đi học việc theo đoàn thuyền đánh cá, còn cô bé ở nhà với bố mẹ làm vườn. Cậu vẫn thường hát cho cô nghe, nhưng những sáng tinh mơ mặt trời hay những chiều tà mặt trăng không còn nữa.

Ngày cậu bé tròn mười lăm tuổi, đoàn thuyền đánh cá mở hội gia nhập cậu. Suốt một ngày sẽ vui chơi, và buổi tối các cô bé sẽ tặng cậu hoa để rồi sớm hôm sau, cậu sẽ theo đoàn thuyền ra khơi. Chiều hôm ấy, có cô bé tóc vàng con một người đánh cá đến hỏi cô phải làm gì. Và cô rủ cô bé ấy đi tìm hoa vì cô biết những khu vườn nhiều hoa đẹp nhất. Nhưng vào mùa hè nóng bỏng ấy, ánh nắng chói chang đã làm khô đi nhiều cây cối, suốt buổi chiều bọn trẻ đi rất xa mà chỉ tìm được vài bông hồng nhỏ. Khi mặt trời dần lặn, hai cô bé sợ lạc, và cô bé tóc vàng đứng lại trên con đường nhỏ đợi những bác thợ đi qua để hỏi lối về.

Còn lại một mình, cô bé tóc đen vui chạy như một cánh chim từ vườn này sang vườn khác, cô rẽ từng khóm lá, từng rặng cây để tìm chọn. Một làn gió dịu dàng, man mát bỗng đưa bước chân cô đến một vườn hoa, nơi một khóm hồng đỏ thắm như đang chờ đợi. Ôm vào ngực những nụ hồng chúm chím, cô lặng mình hôn lên những cánh hoa. Lạ kỳ làm sao, những bông hoa bỗng tỏa hương thơm ngọt ngào, dịu nhẹ. Vui sướng, cô nhắm mắt và thầm nghĩ “cám ơn trời, trời đã ban cho bạn những bông hoa này qua tôi”, và nước mắt cô chảy dài trên má, khẽ rơi xuống những cánh hoa. Khi mở mắt, cô ngây người đi trước vẻ đẹp lạ lùng của những bông hoa. Nước mắt cô đã làm phai đi màu đỏ, những cánh hoa bên ngoài đã mang sắc trắng, và bên trong phơn phớt màu hồng. Những nụ hoa thẹn thùng, trong trắng như e ấp, dịu dàng trên ngực cô, trong vòng tay cô.

Khi cô quay trở lại, cô bé tóc vàng đã hỏi được đường về, và cả hai cùng chạy đến nhà cậu bé. Đến gần khu vườn nhà cậu, mái tóc của cô bay theo gió và vướng vào bụi gai, cô càng gỡ càng thêm rối. Đưa cho cô bé tóc vàng bó hồng, cô giữ lại cho mình một nụ hoa, nụ hoa bé nhỏ nhất. Đứng sau lùm cây, cô bé như nghe thấy tiếng hát của cậu bé, và bên những cành lá rì rào trong gió, cô tưởng tượng nụ cười thân thương của cậu, nụ cười của mặt trời những sáng tinh mơ và mặt trăng những khi chiều tà.

Nụ hồng của cô bé đã nở ngày hôm sau và bên cô luôn có hương thơm thoang thoảng. Rồi một sớm tinh mơ, khi mặt trời còn chưa tròn, cô bé đem cành hồng ra vườn trồng. Sáng sáng cô tưới chút nước và chăm sóc cho cây hồng bé nhỏ của mình. Mùa hè qua đi, mùa thu rồi hết mùa đông, khi mùa xuân đến, cô bé mừng vui thấy những nụ hồng đầu tiên chúm chím hé nở. Và dù cô bé không còn hôn lên những nụ hoa, dù nước mắt cô không bao giờ còn chảy trên những cánh hoa, thì kỳ diệu thay, những bông hồng mới vẫn mang hương thơm dịu ngọt và màu trắng phớt hồng.

Từ đó loài hoa hồng bạch ra đời.

Sự tích Hoa mười giờ

Có hai phiên bản phổ biến về sự tích Hoa mười giờ:

Phiên bản 1:

Ngày xửa ngày xưa, ở một miền quê thanh bình, có một chàng trai si tình tên là Minh. Minh đem lòng yêu say đắm một cô gái xinh đẹp tên là Hạnh. Hạnh là một người con gái hiền hậu, chăm chỉ và vô cùng xinh đẹp.

Minh thường xuyên đến nhà Hạnh để trò chuyện và bày tỏ tình cảm của mình. Hạnh cũng có tình cảm với Minh, nhưng cô e dè và chưa dám nhận lời.

Một hôm, Minh đến nhà Hạnh và ngỏ lời cầu hôn. Hạnh đồng ý, nhưng cha mẹ cô lại không đồng ý. Cha mẹ Hạnh muốn gả Hạnh cho một nhà giàu có khác.

Minh và Hạnh rất buồn, nhưng họ không thể làm gì được. Họ đành hẹn nhau sẽ gặp nhau vào buổi sáng hôm sau để nói lời chia tay.

Sáng hôm sau, khi mặt trời vừa ló rạng, Minh đã đến nhà Hạnh. Tuy nhiên, Hạnh đã không xuất hiện. Minh đợi mãi, đợi mãi mà không thấy Hạnh.

Thất vọng và buồn bã, Minh quay về nhà. Trên đường đi, Minh vô tình nhìn thấy một loài hoa dại nở rộ khi mặt trời vừa lên. Loài hoa này có màu vàng rực rỡ, tỏa hương thơm ngào ngạt. Minh đặt tên cho loài hoa này là hoa mười giờ.

Từ đó, cứ vào mỗi buổi sáng khi mặt trời vừa lên, hoa mười giờ lại nở rộ như để nhắc nhở Minh về Hạnh và tình yêu của họ.

Phiên bản 2:

Ngày xửa ngày xưa, có một vị vua già yếu và ốm nặng. Vua ra lệnh cho các thần dân tìm kiếm một loại thuốc có thể chữa khỏi bệnh cho mình.

Một chàng trai nghèo tên là Tí đã lên đường tìm kiếm loại thuốc quý. Sau nhiều ngày gian nan, Tí gặp được một vị tiên ông. Tiên ông cho Tí một hạt giống và dặn dò chàng gieo trồng cẩn thận. Khi hạt giống nảy mầm, nó mọc thành một cây hoa với những bông hoa màu vàng rực rỡ, tỏa hương thơm ngào ngạt.

Tí mang hoa về cho nhà vua. Vua ăn hoa và奇迹般地 khỏi bệnh. Vua rất vui mừng và phong thưởng cho Tí. Loài hoa đó sau này được gọi là hoa mười giờ, tượng trưng cho sự trường thọ và may mắn.

Bài học:

• Tình yêu chân thành sẽ luôn chiến thắng mọi khó khăn.
• Cần biết trân trọng những gì mình đang có.
• Hoa mười giờ là một loài hoa đẹp và ý nghĩa, tượng trưng cho tình yêu, sự hy vọng và niềm tin.

Lưu ý:

Cả hai phiên bản Sự tích Hoa mười giờ đều mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc về tình yêu, lòng kiên trì và những giá trị tốt đẹp trong cuộc sống.

Ngoài ra, còn có nhiều dị bản khác nhau về Sự tích Hoa mười giờ với những tình tiết và chi tiết khác biệt.

Sự tích hoa vạn thọ

Có hai phiên bản phổ biến về sự tích hoa vạn thọ:

Phiên bản 1:

Ngày xửa ngày xưa, ở một làng quê nọ có hai anh em mồ côi cha mẹ. Người anh chăm chỉ làm lụng, nhưng người em ham chơi và lười biếng. Một hôm, nhà vua mở hội thi tài năng, người chiến thắng sẽ được ban thưởng hậu hĩnh. Người anh quyết định tham gia, nhưng người em lại tỏ ra chán nản và không muốn đi.

Thương anh, người em lén lút đi vào rừng và gặp được một tiên nữ. Tiên nữ cho em một hạt giống kỳ diệu, dặn dò em gieo trồng và chăm sóc cẩn thận. Khi hạt giống nảy mầm, nó mọc thành một cây hoa với những bông hoa màu vàng rực rỡ, tỏa hương thơm ngào ngạt.

Người anh mang hoa đến dự hội thi. Nhà vua vô cùng ấn tượng với vẻ đẹp và hương thơm của loài hoa này, và đã trao giải thưởng cho người anh. Nhờ có loài hoa kỳ diệu mà cuộc sống của hai anh em trở nên sung túc và hạnh phúc.

Loài hoa đó sau này được gọi là hoa vạn thọ, tượng trưng cho sự trường thọ và may mắn.

Phiên bản 2:

Ngày xửa ngày xưa, có một vị vua già yếu và ốm nặng. Vua ra lệnh cho các thần dân tìm kiếm một loại thuốc có thể chữa khỏi bệnh cho mình.

Một chàng trai nghèo tên là Tí đã lên đường tìm kiếm loại thuốc quý. Sau nhiều ngày gian nan, Tí gặp được một vị tiên ông. Tiên ông cho Tí một hạt giống và dặn dò chàng gieo trồng cẩn thận. Khi hạt giống nảy mầm, nó mọc thành một cây hoa với những bông hoa màu vàng rực rỡ, tỏa hương thơm ngào ngạt.

Tí mang hoa về cho nhà vua. Vua ăn hoa và奇迹般地 khỏi bệnh. Vua rất vui mừng và phong thưởng cho Tí. Loài hoa đó sau này được gọi là hoa vạn thọ, tượng trưng cho sự trường thọ và may mắn.

Bài học:

• Lòng hiếu thảo và sự kiên trì sẽ được đền đáp.
• Cần biết trân trọng những gì mình đang có.
• Hoa vạn thọ là một loài hoa đẹp và ý nghĩa, tượng trưng cho những điều tốt đẹp trong cuộc sống.

Lưu ý:

Cả hai phiên bản Sự tích hoa vạn thọ đều mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc về lòng hiếu thảo, sự kiên trì và những giá trị tốt đẹp trong cuộc sống.

Ngoài ra, còn có nhiều dị bản khác nhau về Sự tích hoa vạn thọ với những tình tiết và chi tiết khác biệt.